Marten Toonder

Gisterenavond zijn Ada en ik naar een lezing over Marten Toonder en Ierland gegaan in Sijthoff in Leiden. Dit vond plaats in het kader van een serie over Ierland.

De lezing werd gegeven door Klaas Driebergen, die diverse boeken over de schepper van Tom Poes en Olivier B. Bommel op zijn naam heeft staan.

Als 13-jarige las hij zijn eerste boek uit de Bommel-saga en werd er dusdanig door gegrepen, dat hij later Nederlands ging studeren en zijn eindscriptie maakte over Bommel en Bijbel.

Hierin speelde de Zwarte Zwadderneel een belangrijke rol en dat bood Toonder de mogelijkheid om vol op het orgel te gaan met  de Tale Kanaäns. Uiteindelijk leidde dit tot een aantal boeken over Toonder en zijn werken.

Marten Toonder en zijn vrouw Phiny Dick gingen in 1951 met een kleine auto naar Ierland en bij the Ring of Kerry kwam hij tot de conclusie, dat dit het landschap was, dat hij altijd al tekende. 

Dit leidde ertoe, dat zij in 1965 naar Ierland emigreerden. Zij gingen wonen in Greystones aan de voet van the Wicklow Mountains.

Met dagelijks gedisciplineerd 10 uur werken bouwde de striptekenaar aan een indrukwekkend oeuvre.

Het prachtige, maar vaak ook desolate Ierse landschap vormde een rijke bron voor inspiratie.

Bomen en stenen hebben een prominente plaats in de tekeningen.
Net als de Keltische kruisen.

Klaas Driebergen organiseert ook Toonder-reizen naar Ierland.

Het slotdeel van de lezing ging over "Het kleine volkje", het mystieke deel van Eire. Kabouters, leprechauns, elfen en onzichtbare wezens bevolken delen van het Groene eiland. Wie wel eens in Ierland geweest is, kan zich goed voorstellen, dat deze sprookjesfiguren hier leven.

Eén van die verhalen ging over Tuatha De Danann. Ooit was er een strijd tussen 2 mythische volkeren. De één verloor. De winnaars bleven boven de grond wonen, de verliezers trokken zich terug onder de grond. Dat waren De Danann.

Dit riep bij mij associaties op met Newgrange. Deze graftombe van 3200 jaar geleden heb ik tijdens een vakantie in Ierland met Bas, Nel, Joep en Thea bezocht in 1977.

Het bijzondere is, dat slecht eenmaal per jaar direct zonlicht naar binnen schijnt: bij de zonnewende in de winter, als de zon op zijn laagst staat!

Bij het tekenen van "Het kleine volkje" was "De Elfen" van Brian Froud een inspiratiebron voor Toonder.

In de pauze dronken we een Spaans alcoholvrij biertje van Damm. 

We praatten met een schaatser, die sinds dit seizoen in de droogtrainingsgroep van IJVL en VIJL zit. Na de pauze zaten we een grote kring en konden we over en weer vragen stellen, waarbij de mystieke kant van zowel Toonder als Ierland ook aan bod kwam. 

En waar de striptekenaar bij zijn eerste bezoek aan het westen het gevoel had, dat hij thuis kwam, daar had ik datzelfde gevoel bij Skellig Michael.
Ik herkende alles.

We stonden met één been in een andere wereld.

Crosby, Stills, Nash and Young zongen over het verschijnsel "Déjà vu".

Wat dat aangaat kan ik mij vinden in de wijze woorden van een Heer van stand.

Padel

Na de sluiting van IJshal Leiden op 26 maart 2026 en de overdracht van het leeggeruimde pand aan de verhuurder ruim een maand later, heeft Vondellaan 41 een jaar of 3 dienst gedaan als garage. Hier werden bestelbusjes aangepast aan het  soort materiaal, dat er mee vervoerd zou gaan worden. Dit in afwachting van de sloop van het gebouw om plaats te maken voor een appartementencomplex op deze plek. Dit project is getooid met de naam “Vondel en de Zwaan” betreft 580 woningen.
Daar bouwprojecten nogal eens een kwestie van lange adem zijn gezien alle procedures en aanbestedingen, die moeten worden doorlopen, is er ineens een nieuwe bestemming voor de voormalige Ton Menken IJsbaan gevonden, exact 50 jaar nadat de bouw na het slaan van de eerste paal op 15 mei 1976 door Olympisch kampioen Piet Kleine op gang was gekomen.

In juli 2026 kwam er een indoor padelbaan. Padel is een snel groeiende sport. Het lijkt een combinatie van tennis en squash. Het veld is 25% kleiner dan een tennisbaan. Nadeel is wel, dat de klappen veel meer lawaai maken, dus omwonenden zijn minder blij met de komst van een padelbaan.

Wat dat aangaat is de komst van een indoor padelbaan een uitkomst. Buiten hoor je er niets van. En het mooie hiervan is, dat de Ton Menken IJsbaan, ooit gebouwd voor 25 jaar, na 47 jaar trouwe dienst als schaatsbaan op de valreep toch nog een andere sportbestemming krijgt. De cirkel is hiermee rond.

Vega

Om 7 uur werd ik wakker na een droomrijke nacht.

Ada las verder in "Spaanse vrouwen, bewolkte luchten", terwijl ik mijn sportkleding aantrok en de bewolkte luchten opzocht, waar niet zo lang daarna regen uit zou vallen.


Gelukkig ging het niet zo hard.



Ik liep naar Villamartin de Riba om vandaar door te klimmen naar de motocrossbaan met uitzicht op de steengroeve.

Hier trof je ook stukjes heide aan met de Ierse heide in bloei.

Na 2 kilometer klimmen was er een soort glooiend terrein met een onverhard pad, dat een kilometer lang door bos, heide en weiland liep.

Daarna volgde een steile afdaling naar La Pria.







Daarna was het weer klimmen geblazen richting Villamartin.
De laatste kilometer van de duurloop van 8 kilometer als training voor de marathon in de niet al te zware regen was grotendeels afdalen, dus dat was goed te doen.
Na de douche en het ontbijt fietste ik naar Nava op de mountainbike. Heen reed ik via Paraes om bij het kerkje af te dalen tot vlak voor Orizon, waar ik het onverharde pad over de heuvelkam naar Tresminim nam.

Daar pakte ik de hoofdweg langs Castañera weer op en daalde af naar Nava om mijn grote rugzak vol te stoppen met brood en fruit. Het was pittig klimmen over de steile weg van El Vertillago naar Orizon. Bij de weg naar Paraes vlakte het weer af.. Ik nam het iets kortere onverharde pad en was om 12 uur thuis.
Siebe en Ana gingen met hun dochter naar Oviedo. Toen zij weg waren konden Ada en ik naar Quintana wandelen. 

Bij Robleu sloegen we africhting Villabona om daarna via een dalend weggetje naar de beek af te dalen.


Vandaar klommen we naar Vega, waar we op een boomstam in het zonnetje met een mooi uitzicht over het dal ons stokbroodje met kaas en paprika opaten.


Daar kregen we te horen, dat een en ander was uitgelopen en het wel tot half 4 kon duren voordat ze thuis kwamen.

We hadden ruim een uur langer de tijd en konden ons een mooie omweg veroorloven.



Over een onverhard pad, dat bij regen in een beek verandert, liepen we naar de top van de heuvel.

Hier hadden we een prachtig uitzicht op de Peñamayor met de 1141 meter hoge piek.
Over het brede onverharde pad daalden we een stuk tot we een smal pad door het bos moesten nemen.

Het smalle pad bracht ons steiler dalend naar Villa.

Vandaar staken we via een halfverharde weg over naar de drukke doorgaande weg, die nu wat stiller was.

Het verkeer was goeddeels stilgelegd vanwege de tweede etappe van de Vuelta Asturias, die vandaag door Nava kwam.

Ada liep door naar huis, ik bleef wachten op de doorkomst van de Vuelta-karavaan.
Eerst wat motoragenten, dan wat auto's van de wedstrijdleiding en tenslotte 2 koplopers, die ruim een minuut voorsprong hadden op het peloton.
Uiteindelijk wist topfavoriet Nairo Quintana de etappe te winnen.
We aten een Asturiaanse bonenschotel, waarna ik op de bovenverdieping de was ophing met dit uitzicht.
Ik las "Het dilemma" van B.A. Paris uit voor het avondmaal met aardappels en bloemkool.
Tussendoor had ik ook nog tijd om te genieten van de avondschemering.